Een ruiltocht is een reis die mensen maken om goederen met elkaar te ruilen zonder geld te gebruiken. Dit gebeurde al in de prehistorie, toen geld nog niet bestond. Mensen hadden vaak bepaalde producten, zoals voedsel, dierenhuiden of werktuigen, maar niet alles wat ze nodig hadden. Daarom trokken ze naar andere dorpen of gebieden om hun spullen te ruilen tegen andere goederen.

Ook in oude beschavingen zoals Mesopotamië en Egypte maakten handelaren ruiltochten. Ze reisden soms lange afstanden om producten zoals graan, textiel of metalen te ruilen. Later ontstonden grote handelsroutes, zoals de Zijderoute, waarlangs handelaren tussen verschillende delen van Europa en Azië reisden om goederen uit te wisselen.

Na verloop van tijd werd ruilhandel moeilijker, omdat je altijd iemand moest vinden die precies wilde wat jij had. Daarom begonnen mensen geld te gebruiken als betaalmiddel. Toch waren ruiltochten een belangrijke eerste stap in de ontwikkeling van handel tussen verschillende volkeren.